01YAZI
Yayın tarihi

FOOH ile klasik açık hava reklamı (OOH) arasındaki temel fark, izlendiği yerdir. OOH; billboard, durak ya da bina cephesi gibi fiziksel bir mecrada yerinde izlenir. FOOH ise gerçek bir şehir görüntüsünün üzerine CGI ile kurulan ve sosyal medyada izlenen bir videodur. Klasik OOH'ta mecra kiralanır ve görsel oraya asılır; FOOH'ta kiralanan bir mecra yoktur, bütçe fikrin üretimine gider ve film akışta paylaşılmak üzere tasarlanır. Bu yazıda iki yaklaşımı yan yana koyuyor, hangisinin hangi hedefe uyduğunu ve ikisinin aynı kampanyada nasıl birlikte çalıştığını FOOH reklam prodüksiyonu deneyimimizden gerçek örneklerle anlatıyoruz.
FOOH nedir, klasik OOH'tan nerede ayrılır?
FOOH (fake out-of-home), gerçekte orada olmayan dev bir ürünü ya da sahneyi gerçek bir mekân görüntüsüne ekleyen sosyal medya videosudur; klasik OOH ise o mekânda fiziksel olarak var olan reklamdır. İkisi de şehri sahne olarak kullanır, ama biri şehirdeki insanlara, öteki telefonundaki insanlara seslenir. Klasik bir billboard'un önünden geçen kişi reklamı görür ve yoluna devam eder. FOOH'ta ise izleyici "Bu gerçekten oldu mu?" sorusuyla videoyu durdurur, yorum yazar ve arkadaşına gönderir. FOOH'un tanımını ve neden paylaşıldığını FOOH nedir, neden viral oluyor yazısında ayrıntılı anlatmıştık; burada odak iki mecranın karşılaştırmasıdır.
Karşılaştırma: nerede izlenir, kim görür, ne kadar sürer?
Aşağıdaki tablo iki yaklaşımı, bir pazarlama yöneticisinin karar verirken baktığı başlıklarla karşılaştırıyor.
| Başlık | Klasik OOH | FOOH |
|---|---|---|
| Nerede izlenir | Fiziksel mecrada, yerinde | Sosyal medya akışında, telefonda |
| Kim görür | O noktadan geçenler | Paylaşımın ulaştığı herkes; şehir ya da ülke sınırı yok |
| Fiziksel sınır | Mecranın boyutu ve konumu | Yok; dev ürün, kırılan billboard, vitrine dönüşen durak mümkün |
| Bütçe kalemleri | Mecra kiralama, baskı ve montaj, kampanya süresi | Fikir, gerekiyorsa çekim, CGI üretimi ve versiyonlar; mecra kirası yok |
| Yayın süresi | Kiralama süresiyle sınırlı | Film yayında kaldığı sürece izlenir ve paylaşılır |
| Revizyon | Baskıdan sonra değişiklik zordur | Yayın öncesi sahne ve versiyon güncellenebilir |
| Ölçüm | Trafik ve erişim tahminleri | Platformların kendi sayaçları: izlenme, paylaşım, yorum |
FOOH'ta bütçeyi neyin belirlediğini FOOH maliyeti: bütçeyi belirleyen 8 kalem yazısında ayrı ayrı anlattık. Buradaki önemli nokta şu: iki yaklaşımın bütçesi farklı yerlere gider ve ikisi birbirinin yerine değil, çoğu zaman yan yana planlanır.
Hangisi hangi hedefe uyar?
Hedefiniz belirli bir bölgede, belirli bir süre boyunca sürekli görünürlükse klasik OOH; hedefiniz sosyal medyada konuşulmak, lansmanı bir ana çevirmek ya da coğrafi sınır olmadan yayılmaksa FOOH daha doğru seçimdir. Kararı kolaylaştıracak bir liste:
- Bölgesel ve sürekli hatırlatma: Mağaza çevresi, AVM ya da havalimanı gibi noktalarda her gün görünmek istiyorsanız klasik OOH işini yapar.
- Lansman anı: Yeni ürünü tek bir güçlü imgeyle duyurmak istiyorsanız FOOH, o imgeyi şehir ölçeğinde ve paylaşılabilir biçimde kurar.
- Fiziksel olarak mümkün olmayan fikir: Dev şişe, billboard'dan dışarı taşan ürün, markanın vitrinine dönüşen durak gibi fikirler ancak FOOH ile anlatılır.
- Sosyal medya için içerik ihtiyacı: Kampanyanın Reels, TikTok ve Shorts akışına uygun dikey bir filme ihtiyacı varsa FOOH bu ihtiyacı doğrudan karşılar.
- Sınırlı mecra bütçesi: Mecra kiralamak yerine fikre yatırım yapmak istiyorsanız FOOH, bütçeyi üretime kaydırır.
İkisi birlikte nasıl kullanılır?
En güçlü kurgu çoğu zaman ikisinin birlikte planlandığı kurgudur: klasik OOH kampanyası şehirde sürerken, aynı kampanyanın FOOH sürümü sosyal medyada o mecranın "imkânsız" hâlini gösterir. Billboard'daki ürün FOOH filminde billboard'dan dışarı çıkar; duraktaki afiş FOOH'ta durağın kendisini vitrine çevirir. Böylece fiziksel kampanya sosyal medyada bir hikâyeye dönüşür, sosyal medya izleyicisi de şehirde gördüğü mecrayı tanır. Tek bir fikir iki kez çalışır: bir kez sokakta, bir kez akışta. Üretim akışı kısadır: fikir ve onay, gerekiyorsa lokasyon çekimi, üretim, kurgu ve dikey ile yatay sürümlerin teslimi.
FOOH ile 3D billboard aynı şey mi?
Hayır. Anamorfik 3D billboard, fiziksel bir ekranda yayınlanan ve yerinde izlenen bir OOH türüdür; FOOH ise sosyal medya için üretilmiş bir video illüzyonudur. İkisi sık karıştırılır, çünkü FOOH filmlerinde de 3D billboard görünümü kurgulanabilir. Farkı tüm başlıklarıyla FOOH ile 3D billboard arasındaki fark yazısında anlattık.
Clytech'ten örnekler
Clytech, İstanbul ve Londra merkezli bir CGI, FOOH ve AI reklam stüdyosudur; aşağıdaki işlerin her biri klasik bir açık hava mecrasını FOOH diliyle yeniden kuruyor.
SUWEN otobüs durağı: Sıradan bir otobüs durağı, gerçek şehir dokusuna yerleştirilen dijital bir enstalasyonla markanın vitrinine dönüştü. Klasik OOH'un en tanıdık mecrası olan durak, burada koleksiyonu sokak ölçeğinde gösteren bir sahne oldu. Dikey format sosyal medya akışı için seçildi ve film 58M+ izlenmeye ulaştı. Proje sayfası.
PROJE VİDEOSU
MAD Parfum billboard illüzyonu: Dev bir parfüm şişesi şehirdeki billboard'u kırarak dışarı çıkıyor. Klasik açık hava reklamını sosyal medyada konuşulmak üzere kurgulanmış bir deneyime çeviren bu film, "billboard'dan taşan ürün" fikrinin en net örneği. Proje sayfası.
PROJE VİDEOSU
Estrid billboard: Sıradan bir billboard beklenmedik bir illüzyona dönüşüyor ve markayı şehrin ortasında görünür kılıyor. Sahne, izleyende "bu gerçekten oldu mu?" hissi yaratmak üzere tasarlandı ve dikey FOOH formatında kurgulandı. Proje sayfası.
Nutella 3D billboard illüzyonu: Marka, cesur bir 3D billboard illüzyonuyla gerçek boyutlarının çok ötesinde bir gösteriye dönüşüyor. Bu iş, 3D billboard formatının dikkat çekme gücünü FOOH'un yayılma gücüyle birleştiren bir örnek. Proje sayfası.
Sık sorulan sorular
FOOH klasik açık hava reklamının yerini alır mı?
Hayır; ikisi farklı işler yapar. Klasik OOH belirli bir noktada sürekli görünürlük sağlar, FOOH sosyal medyada paylaşılan bir an kurar. Çoğu markada ikisi aynı kampanyanın iki ayağı olarak planlanır.
FOOH için mecra kiralamak gerekir mi?
Hayır. FOOH'ta billboard kiralama ya da şehre fiziksel kurulum kalemi yoktur; bütçe fikrin üretimine gider. Sosyal medyadaki yayın bütçesi ayrıca planlanır.
FOOH filmi nerede yayınlanır?
Markanın sosyal medya hesaplarında; Reels, TikTok ve Shorts gibi dikey akışlarda, istenirse yatay sürümüyle öteki dijital mecralarda. Yerinde izlenen bir mecra değildir.
İzleyici FOOH'un gerçek olmadığını anlarsa ne olur?
FOOH'un gücü zaten bu sorudadır: inandırıcı bir sahne izleyiciyi "gerçek mi?" diye durdurur ve konuşturur. Marka için önemli olan fikrin akılda kalması ve paylaşılmasıdır; sahnenin dijital olduğu çoğu izleyici için sürprizin parçasıdır.
Klasik OOH kampanyamızı FOOH'a nasıl taşırız?
Mevcut mecrayı ve görseli bize gönderin; aynı fikrin "imkânsız" sürümünü FOOH olarak kurgulayalım. Böylece sokaktaki kampanya sosyal medyada devam eder.
Açık hava planınızda FOOH'un nereye oturacağını birlikte netleştirelim. Kısa bir brief gönderin, 24 saat içinde yaklaşım önerisiyle dönelim: iletişime geçin. İşlerimizi ve yaklaşımımızı derli toplu görmek için şirket sunumumuza göz atabilirsiniz.